İki soru türünde sizden ne istenir?
Paragraf tamamlamada metindeki boşluğa anlam bütünlüğünü sağlayan cümleyi seçersiniz. Anlam bütünlüğünü bozan cümle sorusunda ise numaralanmış cümleler sırasıyla okunduğunda akışı bozan cümleyi bulursunuz. ÖSYM’nin İngilizce YDT kitapçığında paragraf tamamlama ve anlam bütünlüğünü bozan cümle görevleri ayrı yönergelerle verilir.
Birinde eksik bağlantıyı kurar, diğerinde akışı kesen cümleyi ayırırsınız. İkisinde de yalnızca konuya bakmak yetmez; her cümlenin önceki ve sonraki düşünceyle ilişkisini görmelisiniz.
Cloze testte sözcük veya ifade seçersiniz; burada bir cümlenin metindeki işlevini değerlendirirsiniz. Tamamı verilen parçaya göre soru cevaplamayı ise okuma rehberinde ele alıyoruz.
Paragrafın düşünce akışını nasıl takip etmelisiniz?
Önce metnin ne anlattığını kısa bir ifadeyle özetleyin. Ardından her cümleye bir işlev verin: Sorunu tanıtıyor, yöntemi açıklıyor, örnek veriyor, bir sonucu gösteriyor veya önceki düşünceyi sınırlıyor olabilir.
Metnin akışı her zaman aynı kalıpta ilerlemez. Bir paragraf neden–sonuç ilişkisi kurarken başka bir paragraf iki görüşü karşılaştırabilir. Cümleleri zorla ezberlediğiniz bir sıraya yerleştirmek yerine o metindeki ilişkiyi açıklayın.
Aynı konu hakkında olmak, aynı düşünceyi geliştirmek anlamına gelmez. Bir kurumun yeni kayıt yöntemini anlatan paragrafta kurum binasının rengiyle ilgili bir cümle de konuya yakın görünebilir; fakat yöntemin nasıl işlediğini açıklayan akışa katkı sağlamayabilir.
Hangi bağlantı işaretlerini kontrol etmelisiniz?
- Gönderimler: This change, these results, it veya they hangi bilgiye dönüyor? Gönderimin karşılığı metinde bulunmalı.
- Bağlaçlar: However karşıtlık, therefore sonuç, for example örnek bekletir. Yalnızca ifadeyi değil, bağladığı iki düşünceyi de kontrol edin.
- Bilginin tanıtılması: Bir yönteme “bu yöntem” denmeden önce yöntem tanıtılmış mı? Sonuçlardan söz edilmeden önce onları üreten çalışma açıklanmış mı?
- Zaman ve kapsam: Önceki durumdan yeni duruma geçiş tutarlı mı? Birkaç örnekten bütün durumlara gerekçesiz bir genelleme yapılıyor mu?
Bir zamir veya bağlaç tek başına cevabı garanti etmez. Seçeneği bütün paragrafa yerleştirip ilişkiyi yeniden okuyun.
Paragraf tamamlamada boşluğun iki tarafını nasıl kullanmalısınız?
Boşluktan önce ne anlatıldığını ve boşluktan sonra hangi bilginin geldiğini belirleyin. Eksik cümle yalnızca önceki cümlenin devamı değil, sonraki cümlenin anlaşılmasını sağlayan bir bağlantı da olabilir.
Boşluk baştaysa sonraki cümleleri hangi düşüncenin tanıtabileceğini; sondaysa önceki akışın hangi sonuç veya açıklamayla tamamlanabileceğini düşünün. Ortadaysa seçeneği hem önceki hem sonraki cümleyle sınayın.
Örneğin boşluktan sonraki cümle “bu değişiklik” diyorsa seçeneğin neyin değiştiğini açıklaması gerekir. Konuyla ilgili ama o değişikliği tanıtmayan bir seçenek, yalnızca ilk tarafa uyuyor olabilir.
Özgün paragraf tamamlama alıştırması
Aşağıdaki sorular bu rehber için özgün hazırlanmıştır; resmî sınav sorusu değildir. Boşluğa anlam bütünlüğünü sağlayan cümleyi seçin.
Cevabı ve açıklamayı gösterCevap ve açıklama
Doğru cevap A. Önce, çalışma saatleri yüzünden kayıt yaptıramayan kişilerin sorunu veriliyor. A internetten kayıt formunun eklenmesini anlatıyor. Sonraki cümledeki this change bu eklemeye dönüyor; evden herhangi bir saatte kayıt olabilme sonucunu da açıklıyor.
B kursların tamamen kaldırıldığını söyleyerek kayıt yapılabilmesiyle çelişir. C kurslarda sosyalleşmeyi anlatır ama kayıt sorununu ve değişikliği açıklamaz. D aynı uygulamanın sürmesini söyler; evden kayıt sonucuna bağlanmaz. E dekorasyonu anlatır ve kayıt imkânıyla ilişkili değildir.
A yalnızca konuya uygun olduğu için seçilmez. Sorun → yeni kayıt imkânı → bu imkânın sonucu bağlantısını iki tarafta da kurduğu için uygundur.
Anlam bütünlüğünü bozan cümleyi nasıl ayırt etmelisiniz?
Numaralanmış cümleleri sırayla okuyup paragrafın odak noktasını bulun. Şüphelendiğiniz cümleyi geçici olarak çıkararak kalan cümleleri tekrar okuyun: Önceki ve sonraki düşünceler daha tutarlı bağlanıyor mu?
Farklı bir kelime içeren cümle otomatik olarak akışı bozmaz; yeni bir örnek veya açıklama metni geliştirebilir. Tersine, aynı ana kelimeyi kullanan bir cümle başka bir alt konuya geçerek akışı kesebilir.
Çıkarma kontrolünde gönderimlere de bakın. Cümleyi çıkardığınızda sonraki “bu sonuçlar” ifadesinin karşılığı kayboluyorsa seçiminizi yeniden değerlendirin. Bir cümlenin zor anlaşılması veya gerçek hayatta yanlış görünmesi tek başına bu sorunun cevabı değildir.
Özgün anlam bütünlüğü alıştırması
Cümleler sırasıyla okunduğunda parçanın anlam bütünlüğünü bozan cümleyi bulun.
Cevabı ve açıklamayı gösterCevap ve açıklama
Doğru cevap D, yani IV. cümle. Paragraf öğrencilerin sebze seçmesi, ekmesi, büyümeyi kaydetmesi ve kayıtları karşılaştırması üzerine kuruludur. IV bahçe mobilyasının mağazalarda satılmasına geçer; bu proje akışını geliştirmez.
IV çıkarılınca III’teki büyüme kayıtları V’teki these records ifadesine doğrudan bağlanır. I projenin başlangıcını, II ekim ve bakımı, III gözlem kaydını, V bu kaydın kullanımını anlatır. Bu cümleler birlikte tutarlı bir süreç oluşturur.
IV’te de garden geçmesi onu uygun yapmaz. Ortak kelimeye değil, paragrafın anlattığı sürece katkısına bakın.
Hangi çözüm alışkanlıkları yanıltabilir?
- Ortak kelime aramak: Kelime benzerliği bağlantı için ipucu olabilir, tek başına gerekçe değildir.
- Yalnızca boşluğun önünü okumak: Seçenek sonraki cümledeki gönderime de uymalıdır.
- Her yeni bilgiyi kopuk sanmak: Yeni bilgi, örnek veya sonuç olarak akışı geliştirebilir.
- Dış bilgiden bağlantı kurmak: Metinde verilmeyen bir olayı varsayarak seçeneği uygun hâle getirmeyin.
- Tek ipucunda karar vermek: Bağlaç, zamir ve anlam ilişkisini birlikte kontrol edin.
İki seçenek arasında kaldığınızda her birinin metinde hangi işlevi gördüğünü açıklayın. Bir seçenek yalnızca konuyu tekrar ederken diğeri eksik neden veya sonucu tamamlıyor olabilir.
Yanlışlarınızı nasıl çalışmalısınız?
Çözümden sonra sadece doğru harfi kaydetmeyin. Her cümlenin işlevini kısa bir notla belirtin; gönderimleri hangi ifadeye bağladığınızı gösterin. Tamamlama sorusunda doğru seçeneğin iki tarafla ilişkisini, bozan cümle sorusunda ise çıkarma sonrasında kurulan akışı açıklayın.
Yanlışınız bir kelime eksikliğinden mi, bir gönderimi kaçırmaktan mı, yoksa paragrafın odağını yanlış anlamaktan mı kaynaklandı? Sonraki çalışmayı buna göre seçin. Aynı soruya daha sonra çözümü kapalıyken dönüp gerekçeyi yeniden kurun.