Hedefi ve başlangıç noktasını belirlemeden çalışmak
Bir başkasının programını aynen uygulamak, sizin eksiklerinize uygun olmayabilir. Cümle anlamada zorlanan biriyle metni anlayıp süreye takılan birinin aynı çalışmayı yapması gerekmez. Önce hangi sınava hazırlandığınızı, gereken puanı ve mevcut güçlüklerinizi belirleyin. Başlangıç değerlendirmesi rehberi bu kontrolü nasıl yapacağınızı gösterir.
Bu yazıdaki başlıklar bir araştırmadan elde edilmiş sıklık sıralaması değildir. Kendi hazırlığınızda kontrol edebileceğiniz çalışma ve çözüm alışkanlıklarını ele alıyoruz. Amaç bütün hataları kendinizde aramak değil, ilerlemenizi zorlaştıran davranışı bulmaktır.
İlerlemeyi yalnız çözülen soru sayısıyla ölçmek
Çok soru çözmek, yanlışların nedenini anlamadığınızda aynı eksiği tekrar etmenize yol açabilir. Cevap anahtarına bakıp yeni teste geçmek yerine, seçtiğiniz şıkkın neden yanlış olduğunu açıklayın. Kelimeyi mi bilmiyordunuz, cümle yapısını mı karıştırdınız, yoksa seçenek metindeki bilgiyi mi değiştirdi?
Doğru cevapları da kontrol edin. Tahminle bulduğunuz veya açıklamasını yapamadığınız bir doğru, konuyu öğrendiğinizin yeterli göstergesi değildir. Sonraki çalışmanın hedefini “daha çok soru” yerine “olumsuzluğu kaçırmadan seçenek karşılaştırmak” gibi somut bir davranışla belirleyin.
Kelime karşılıklarını ve kuralları bağlamdan kopuk ezberlemek
Bir kelimenin Türkçe karşılığını bilmek, o kelimeyi farklı cümlelerde doğru yorumlamayı garanti etmez. Aynı şekilde bir dil bilgisi kuralını söyleyebilmek, uzun bir cümlede özne ve fiili ayırabildiğiniz anlamına gelmez.
Öğrendiğiniz kelimeyi bir örnek cümlede inceleyin; kuralın anlamı nasıl etkilediğini gösterin. Sonra açıklamasını henüz okumadığınız yeni bir örnekte kullanın. Ayrıntılı yöntemleri kelime ve dil bilgisi rehberlerinde bulabilirsiniz.
Tek bir kelimeyi görünce seçenek işaretlemek
Sorudaki bir kelimenin seçeneklerden birinde tekrar etmesi, o seçeneği doğru yapmaz. Cümlenin söylediği bilgi, kapsam ve ilişkiler de korunmalıdır. Bağlaç sorularında da iki cümle arasındaki ilişkiyi okumadan yalnız tanıdık bir ifadeye yönelmek yanıltabilir.
Aşağıdaki örnek bu rehber için özgün hazırlanmıştır; resmî sınav sorusu değildir.
Cevabı ve açıklamayı gösterCevap ve açıklama
Doğru cevap B. Bazı katılımcılar için yönergeleri takip etmek zordur. A, “bazı” bilgisini “bütün” yapar ve zorluğu tamamen yapamama olarak değiştirir. C yönergelerin alınmadığını, D yönergeleri katılımcıların yazdığını söyler. E ise herkes için kolay olduğunu ileri sürer.
Örnekte yalnız “participants” veya “instructions” kelimelerini eşleştirmek yetmez. Doğru cevap için kimlerin etkilendiği ve neyin zor olduğu korunmalıdır.
Metin yerine kendi bilginizle cevap vermek
Okuduğunuz konuya aşina olmanız metni anlamanıza yardımcı olabilir. Ancak sorunun cevabı, konuyla ilgili bildiğiniz herhangi bir doğru bilgi değildir. Seçeneğin metindeki bir ifadeye veya metnin desteklediği ilişkiye dayanması gerekir.
Bir seçeneği işaretlerken “Bunu hangi cümle destekliyor?” diye sorun. Ayrıntıyı ve ana fikri nasıl ayıracağınızı okuma rehberinde açıklıyoruz.
Çözümünü bildiğiniz denemeyi yeni ölçüm gibi değerlendirmek
Aynı denemeyi tekrar çözmek, önceki yanlışları öğrenip öğrenmediğinizi görmek için yararlı olabilir. Fakat soruyu veya cevabı hatırlamanız sonucu etkiler. Bu sonucu, hiç görmediğiniz sorularla alınmış bir puanla aynı şekilde değerlendirmeyin.
Resmî örnekleri de amacına göre kullanın. ÖSYM’nin kamuya açtığı YDS İngilizce ve YÖKDİL İngilizce Fen Bilimleri kitapçıklarında bütün sorular bulunmaz. Bunları soru biçimini tanımak için inceleyin; birkaç sorudaki doğru oranını tam sınav puanına çevirmeyin.
Hızlanmak için anlamayı ve kontrolü bırakmak
Daha hızlı bitirmek uğruna olumsuzluk, koşul veya olasılık ifadelerini atlamak doğru çözümü bozar. Diğer uçta, ilerleme sağlamadan aynı soruyu tekrar tekrar okumak kalan soruların zamanını tüketir.
Süreli çalışmada yalnız bitirme zamanını değil, hangi bilgiyi kaçırdığınızı ve nerede durduğunuzu kaydedin. Soruyu geçme, geri dönüş ve cevap işaretleme düzenini denemelerde geliştirin. Ayrıntılar süre yönetimi rehberinde yer alıyor.
Sürekli kaynak değiştirmek veya sürdürülemeyen plan yapmak
Her zorlandığınızda başka bir kitaba geçmek, konuyu tamamlamadan sürekli başa dönmenize yol açabilir. Kaynak gerçekten ihtiyacınızı karşılamıyorsa değiştirin; fakat önce sorunun açıklamada mı, seviyede mi yoksa çalışma yönteminde mi olduğunu bulun. Kaynak seçimi rehberi bu ayrımı yapmanıza yardımcı olur.
Takvimi de tamamlayabileceğiniz çalışmalarla kurun. Kaçırılan bütün oturumları ertesi güne yığmak yerine önceliği seçin. Yeni konu, uygulama, analiz ve tekrar için yer ayıran bir çalışma planı, yalnız soru sayısı hedefinden daha açık bir yol gösterir.
Bir hatayı çalışma hedefi hâline nasıl getirirsiniz?
- Davranışı bulun: “Okumam kötü” yerine “seçenekteki bazı/bütün farkını kaçırıyorum” diye yazın.
- Küçük bir değişiklik seçin: Yeni sorularda kapsam, zaman ve olumsuzluğu kontrol edin.
- Yeni örnekte sınayın: Cevabını ezberlediğiniz soruyla yetinmeyin.
- Sonucu inceleyin: Aynı hata azaldı mı? Devam ediyorsa hangi bilgi veya uygulama eksik?
Bütün alışkanlıkları bir anda değiştirmeye çalışmayın. Tekrar eden bir sorunu seçip ilerlemesini takip edin. Puanınız beklentinizin altında kaldığında yeniden nasıl yön belirleyeceğinizi puan sonrası değerlendirme rehberinde ele alıyoruz.
Çalışma yaklaşımınızı birlikte değerlendirelim
Aynı yanlışları tekrar ediyor ama nereden başlayacağınızı belirleyemiyorsanız, mevcut durumunuzu ve hazırlık ihtiyaçlarınızı ücretsiz demo derste birlikte değerlendirebiliriz. Size uygun çalışma yaklaşımını konuşmak için demo ders talebi oluşturabilirsiniz.