Hazırlık atlama nedir?
“Hazırlık atlama”, İngilizce hazırlık eğitiminden muaf olma veya hazırlık sonrasında bölüm derslerine geçmek için gereken dil yeterliğini karşılama hedefini anlatan gündelik bir ifadedir. Resmî belgelerde yeterlik, muafiyet veya hazırlık eğitiminden muaf olma gibi adlarla karşılaşabilirsiniz.
Örneğin ODTÜ yönetmeliği, bölüm derslerini takip edebilecek İngilizce düzeyine sahip olmayan öğrencilerin hazırlık eğitimini düzenler. İngilizce yeterlik sınavı ve kabul edilen eşdeğer belgeler üzerinden bölüm eğitimine geçiş koşullarını açıklar. Bu kurumun uygulaması, bütün üniversiteler için ortak bir sınav kuralı değildir. (Kaynak: ODTÜ — Temel İngilizce Birimi Yönetmeliği: tanımlar, yeterlik ve seviye belirleme.)
Muafiyet ve yeterlik sınavı ne işe yarar?
- Muafiyet
- Belirli bir eğitim veya ders yükümlülüğünden sorumlu tutulmama durumudur. Hazırlık sınıfından muafiyet ile bir İngilizce dersinden muafiyetin kapsamını ayrıca kontrol edin.
- Yeterlik sınavı
- Üniversitenin aradığı İngilizce yeterliğini karşılayıp karşılamadığınızı değerlendiren sınavdır. Sonucun hangi geçiş veya muafiyet için kullanılacağı ilgili kurumun kurallarına bağlıdır.
Bu adlar tamamen ayrı iki sınav yapılacağı anlamına gelmez. Hacettepe’nin İngilizce sınav sayfasında hazırlık birimlerinin yeterlik sınavları ve belirli ders grupları için muafiyet, yeterlik ve düzey belirleme içerikleri ayrı başlıklarla sunulur. Bu nedenle yalnızca sınav adına bakmayın; hangi öğrenci grubuna ve hangi yükümlülüğe yönelik olduğunu okuyun. (Kaynak: Hacettepe Üniversitesi — İngilizce yeterlik, muafiyet ve düzey belirleme sınavları.)
Seviye belirleme sınavı hazırlığı geçmekle aynı şey mi?
Seviye belirleme, hazırlıkta hangi düzeyde eğitim alacağınızı belirlemek için kullanılabilir. Örneğin ODTÜ yönetmeliğinde Seviye Belirleme Sınavı, hazırlık eğitimi görecek öğrencilerin İngilizce düzeylerini belirleyen sınav olarak tanımlanır; gruplara yerleştirme ayrıca açıklanır.
Bu yüzden seviye belirleme sonucuyla hazırlıktan muaf olduğunuzu kendiliğinizden varsaymayın. Üniversitenizin duyurusunda sınavın amacı ve sonucun nasıl kullanılacağı belirtilmelidir.
Önce hangi durumda olduğunuzu ayırın
- Yeni kayıt yaptırıyorsanız: Programınızda hazırlık yükümlülüğü bulunup bulunmadığını ve muafiyet seçeneklerini öğrenin.
- Hazırlık eğitimine devam ediyorsanız: Bölüme geçiş için size uygulanacak yeterlik koşullarını ve sınava katılma şartlarını kontrol edin.
- Elinizde bir dil sınavı sonucu varsa: Belgenizin üniversitenizde hazırlık muafiyeti için kabul edilip edilmediğini araştırın.
Elinizdeki belgenin adından hareketle muafiyet sonucuna varmayın. Bu yol ayrımını IELTS, TOEFL veya PTE ile hazırlıktan muafiyet yazısında ele alıyoruz. Öğrenci durumuna bağlı sınav hakkı için hazırlık atlama sınavına kimlerin girebildiğine bakabilirsiniz.
İlk adımınız ne olmalı?
Üniversitenizin yabancı diller biriminin sitesini açın. Programınıza ait hazırlık koşullarını, güncel sınav duyurusunu ve varsa eşdeğerlik belgesini birlikte okuyun. Hangi sınava veya belge yoluna ihtiyacınız olduğunu belirledikten sonra hazırlığınızı o hedefe göre planlayabilirsiniz.
Soru türleri ve ölçülen beceriler için hazırlık atlama sınavının formatı yazısına geçebilirsiniz. Buradaki ilk karar, genel bir “hazırlık atlama sınavına” değil, kendi üniversitenizdeki doğru sürece hazırlanmanızdır.